گروه فرهنگی ناخدا

تصادف‌ در‌ ماتریالیسم‌ مکانیکی./دکتر‌ باقر‌پور کاشانی.

:ﺻــﻭﺗ‌ ﺳﺧﻧﺭاﻧﯽ

ﺳﺧﻧﺭاﻧ: ﺩﻛﺗـﺭ ﺑاﻗـﺭﭘـﻭﺭ ﻛاﺷـاﻧﯽ

ببینید ما فعلا بگذارید برویم توی مکتب مادی، ببینیم حرف‌های این‌ها چیست! فعلاً ذهنمان را از مکتب الهی خارج بکنیم، برویم در فضای مادی، بعد ببینیم در فضای مادی می‌شود حرف‌های این‌ها را توجیه عقلی کرد یا خیر؟! با همان فضا وارد بحث بشویم.ببینید یک قسمت از این‌ها قائل‌اند به «ماتریالیسم مکانیکی»؛ شما نگاه کنید یک ساعت، یک ساعت یک چرخ دنده‌ای دارد، یک عقربه‌ای دارد، یک صفحه نمایشی دارد، یک چیزی دارد که این را کوکش می‌کنند، یک باتری دارد توش می‌گذارند، تمام این قطعات روی هم‌دیگر اثر می‌گذارد و باعث می‌شود که طبق یک نظم خاصی، روال خاصی، این ساعت می‌چرخد؛ می‌گویند اجزای ماده هم همین‌طوری‌ هست! خب بعد سوال می‌کنی که:«می‌گویم پشت این قضیه ساعت یک فاعل هوشمند بوده، شما قائل به فاعل هوشمندی نسبت به این عالم؟»می‌گوید نه! تصادف هست؛ این‌جا می‌گویند تصادف، حالا اتفاقی افتاده! مثل این‌ می‌ماند که شما یک مشت شِن که دستت هست، این‌ها را پرتاب می‌کنید، گاهی اوقات به اشکال متفاوتی در می‌آید، به هر شکلی در بیاید یک نظم خاص خودش هم می‌گویند دارد؛ پس تا این‌جا حرف ماتریالیسم مکانیکی.این‌ها قائل‌اند که می‌گویند اساس نگاه ما حرکت روی اجزای ماده‌ست؛ می‌گویند ما چهار حرکت را قبول داریم، و این چهار حرکت را چه فیلسوف الهی، چه فیلسوف مادی، همه قبول دارند.می‌گوید ما یک حرکت در «أین» داریم (با الف) یعنی یک شیء از نقطه‌ای به نقطه دیگر بیاید، این حرکت را ما قبول داریم. یک حرکت در «وضع» داریم، یک شیئی به دور خودش بچرخد.یک حرکت در «کَم» داریم، یعنی یک شیئی مثلا بخواهد رشد بکند، یک دانهٔ لوبیایی بشود یک جوانهٔ لوبیا، بعد دوباره بشود یک بوته لوبیا؛ این حرکت است، یک نهالی بشود یک درخت تنومندی، این حرکت در کَم هست، کمیت شیء تغییر کرده، یک حرکت در کَم هست یا یک حرکت در کِیف.مثلاً من مثال می‌زنم، یک سیب نارس سبز، این کم به کم کِیف‌اش تغییر می‌کند، رنگش تغییر می‌کند، کیفیتش تغییر می‌کند می‌شود یک سیب قرمز، رسیده مثلاً.این‌ها هم قبول دارند و می‌گویند اساس در ارتباط با همین حرکت‌هاست؛ اثراتی که اشیای عالم، اجزای ماده روی هم‌دیگر می‌گذارند، اتم‌ها روی هم‌دیگر می‌گذارند و باعث می‌شود که این نظم و هماهنگی که شما دارید ازش نام می‌برید و این چرخشی که هست ایجاد بشود.